Kryteria oceniania Język polski klasa 3
Język polski klasa 3 PDF Drukuj

KRYTERIA OCENIANIA UCZNIÓW Z JĘZYKA POLSKIEGO

W KLASIE III GIMNAZJUM

(program WSiP DKW 4014-72/99)

OCENA CELUJĄCA

Ocenę celującą otrzymuje uczeń, którego wyniki pracy sytuują się na poziomie osiągnięć

ponadprogramowych. Uczeń taki spełniać musi bezwzględnie wszystkie wymagania kryterialne jak na

ocenę bardzo dobrą, a ponadto w zakresie:

a) słuchania i mówienia uczeń powinien:

-posiadać umiejętności samodzielnego zbudowania spójnego, logicznego, bezbłędnego językowo i

wykazującego się wysokim poziomem merytorycznym, kilkuminutowego wystąpienia, bezpośrednio

w trakcie zajęć dydaktycznych,

-dysponować umiejętnością wygłaszania przemówień i referatów, wykorzystując świadomie użyte

tropy i figury retoryczne,

b) czytanie tekstów słownych i odczytywanie innych tekstów kultury uczeń powinien:

-posiadać umiejętności samodzielnej pracy z poza programowym tekstem literackim,

popularnonaukowym i naukowym,

-praktycznie wykorzystywać, przetwarzać i interpretować treści rozmaitych przekazów medialnych,

-samodzielnie analizować i interpretować działa ikonograficzne (malarskie).

c) pisania uczeń powinien:

-proponować własne, urozmaicone graficznie i formalnie formy notowania,

-świadomie tworzyć recenzję, rozprawkę, esej, felieton,

-umieć przygotować pracę literacką większych rozmiarów; praca semestralna, praca roczna, praca

monograficzna, przemówienie, wystąpienia, referat.

-ewentualnie publikować swe teksty w literackich czasopismach szkolnych, np. w gazetce szkolnej lub

na stronach internetowych.

d) nauki o języku uczeń powinien:

-wykazywać ponadprogramowe zainteresowania językoznawcze,

-podejmować samodzielne próby poszerzenia wiedzy językowej w oparciu o wskazaną literaturę

przedmiotu.

e) lektury uczeń powinien:

-legitymować się erudycją wynikającą z własnej, ponadprogramowej lektury,

-odwoływać się do niej w wystąpieniach ustnych i pracach pisemnych; śledzić, aktualne wydarzenia

literackie lub artystyczne

f) pojęć uczeń powinien:

-dysponować bogatym słownictwem terminologicznym, świadomie i funkcjonalnie używając pojęć

literackich i kulturowych przyswajanych na drodze indywidualnej edukacji.

Pożądany jest także udział w konkursach polonistycznych oraz pozalekcyjnych zajęciach.

OCENA BARDZO DOBRA

Ocenę bardzo dobrą otrzymuje uczeń, którego wyniki pracy sytuują na poziomie osiągnięć

dopełniających. Uczeń taki w zakresie swych kompetencji polonistycznych spełniać musi poniższe

wymagania kryterialne:

a) słuchanie i mówieniu:

-uważne, zdyscyplinowane, potwierdzone samodzielnym prowadzeniem notatek słuchanie

wypowiedzi nauczycieli i uczniów podczas zajęć dydaktycznych odbywanych w klasie i w innych

miejscach (np. w bibliotece, podczas prelekcji, w pracowni komputerowej itp.),

-wypowiadanie się w sposób zgodny z ogólnopolską normą wymowy,

-tworzenie precyzyjnych wypowiedzi jednozdaniowych i wielozdaniowych w sytuacjach oficjalnych i

nieoficjalnych,

-budowanie logicznej i spójnej formy wypowiedzi na określony temat; umiejętność argumentowania,

wnioskowania i oceniania,

-prezentacja własnego stanowiska i punktu widzenia i w ramach toczonej dyskusji; zajęcia aktywnego

stanowiska nadawcy i odbiorcy komunikatu słownego,

-sprawnie opanowanie wymaganych programowo form mówionych wypowiedzi: opis, opowiadanie,

charakterystyka, streszczenie, sprawozdanie, sprawozdanie typu recenzji, dyskusja, wywiad itp.

-wygłaszanie przemówień i referatów,

-wygłoszenie z pamięci fragmentów poezji i prozy, poparte próbą głosowej interpretacji tekstu

(odpowiednia barwa, intonacja, natężenie) i wyraźną świadomością jego zawartości treściowej

(tematycznej)

b) czytanie tekstów słownych i odczytywania innych tekstów kultury:

-bezbłędne opanowanie techniki głośnego czytania, z zachowaniem reguł dotyczących języka

ojczystego,

-interpretacyjne czytanie tekstów epickich, lirycznych i dramatycznych,

-krytyczna i świadoma cicha lektura tekstu, motywacja do twórczego myślenia i działania,

-samodzielna praca z tekstem wykorzystująca i modyfikująca zawarte w nim informacja,

-umiejętność cytowania,

-biegła znajomość literackich środków wyrazu oraz znajomość środków wyrazu języka teatru i filmu,

-krytyczny odbiór i analiza treści przekazów medialnych (TV),

-umiejętność krytycznej analizy reklamy,

-praktyczne korzystanie ze słowników ogólnych i monograficznych,

-rozpoznawanie archaizmów, neologizmów, gwary.

c) pisanie:

-sprawne redagowanie i tworzenie wszystkich pisemnych form wypowiedzi objętych

programowanymi treściami nauczania (opis, opowiadanie, opowiadanie z dialogiem, charakterystyka,

list prywatny, list motywacyjny, pamiętnik, dziennik, notatka, rozprawka, streszczenie, sprawozdanie,

teksty użytkowe),

-porządkowanie tekstu z zastosowaniem odpowiednich znaków graficznych, tworzenie przypisów i

bibliografii.

d) nauka o języku:

Sprawne, świadome i funkcjonalne wykorzystywanie wiedzy językowej z zakresu:

- fonetyki i ortofonii (budowa i funkcje narządów mowy a proces artykulacji głosek, podstawowa

klasyfikacja głosek polskich, upodobnienia i uproszczenia grup spółgłoskowych, kryteria

poprawnościowe wymawiania głosek),

- fleksji (odmienne i nieodmienne części mowy; ich funkcje w różnych formach wypowiedzi – według

ustaleń programowych),

-składni ( klasyfikacja wypowiedzi; zdania a równoważniki, struktura zdania pojedynczego, rodzaje

zdań złożonych a formy wypowiedzi, budowa i analiza wypowiedzi wielokrotnie złożonych, mowa

zależna, niezależna),

-ortografii i interpunkcji ( funkcjonalna znajomość zasad i reguł ortograficznych i interpunkcyjnych

udokumentowana bezbłędnym zapisem tekstu),

-słowotwórstwo ( analiza słowotwórcza wyrazów, wyraz podzielny i niepodzielny słowotwórczo,

podstawowy i pochodny; nazwy miejscowości, nazwiska żeńskie, wyrazy o znaczeniu dosłownym i

przenośnym, archaizmy i neologizmy: zapożyczenia, związki frazeologiczne i ich znaczenie), synonimy,

antonimy, homonimy.

e) lektura:

-bardzo dokładna znajomość wszystkich wskazanych przez nauczyciela lektur programowych,

świadcząca o świadomym i krytycznym zapoznaniu się z ich treścią, poparta dojrzałym komentarzem

(wypowiedzi ustne), aktywną postawą w dyskusji nad lekturą, wysokim poziomem literackich prac

pisemnych,

-znajomość informacji o autorach lektur ( biogramy z podręcznika literackiego).

f) pojęcia:

-precyzyjne rozumienie, funkcjonalne wykorzystanie oraz umiejętność samodzielnego definiowania

pojęć i terminów z zakresu teorii literatury, poetyki, języka oraz kultury, zawartych w programowych

treściach nauczania, a także pojęć i terminów wprowadzanych dodatkowo przez nauczyciela.

OCENA DOBRA

Ocenę dobrą otrzymuje uczeń, którego wyniki pracy sytuują na poziomie osiągnięć rozszerzających.

Uczeń taki w zakresie swych kompetencji polonistycznych spełnić musi poniższe wymagania

kryterialne:

a) słuchanie i mówienie

-uważne, zdyscyplinowane słuchanie wypowiedzi nauczycieli i uczniów podczas zajęć dydaktycznych

odbywanych w klasie i w innych okolicznościach (np. w bibliotece, podczas prelekcji, w pracowni

komputerowej itp.) oraz umiejętności sporządzania na tej podstawie własnej notatki,

-wypowiadanie się w sposób zgodny z ogólnopolską normą wymowy,

-tworzenie poprawnych językowo, logicznych i spójnych wypowiedzi jednozdaniowych i

wielozdaniowych w sytuacjach oficjalnych i nieoficjalnych,

-umiejętność wypowiadania się zgodnie z tematem, poparta wyszukiwaniem argumentów i

dochodzeniem do logicznych wniosków,

-wyrażanie własnego stanowiska w trakcie prowadzonej dyskusji,

-poprawne opanowanie wymaganych programowo form wypowiedzi,

-wygłaszanie przemówień i referatów,

-wygłaszanie z pamięci wskazanych fragmentów poezji i prozy, uwzględniające odpowiednią barwę,

intonację i natężenie głosu.

b) czytania tekstów słownych i odczytywania innych tekstów kultury:

-sprawne opanowanie techniki głośnego czytania, z zachowaniem zasad języka ojczystego,

-czytanie ze zrozumieniem tekstów epickich, lirycznych i dramatycznych,

-umiejętność sprawnej samodzielnej pracy z tekstem podczas cichej lektury, z wykorzystaniem

wskazówek i poleceń nauczyciela,

-umiejętność cytowania,

-znajomość literackich środków wyrazu oraz znajomość środków wyrazu języka teatru,

-świadomy odbiór treści przekazów medialnych,

-analiza reklamy,

-praktyczne korzystanie ze słowników ogólnych i monograficznych,

-określenie specyficznych cech stylów różnych tekstów.

c) pisanie:

-poprawne redagowanie wszystkich pisemnych form wypowiedzi objętych programowanymi

treściami nauczania,

-poprawne stosowanie w zapisie tekstu odpowiednich znaków graficznych,

-praktyczna znajomość zasad tworzenia przypisów i bibliografii.

d) nauki o języku:

Sprawne funkcjonalne wykorzystywanie wiedzy językowej w zakresie:

-fonetyki i ortofonii (budowa i funkcje narządów mowy, podstawowa klasyfikacja głosek polskich,

upodobnień i uproszczeń spółgłoskowych, kryteria poprawnościowe wymawiania głosek),

-fleksji (znajomość form i funkcji odmiennych i nieodmiennych części mowy),

-składni (znajomość rodzajów wypowiedzeń, poprawna analiza struktury zdania pojedynczego,

rozróżnianie rodzajów zdań złożonych) i ich tworzenie, budowanie i analiza zdań wielokrotnie

złożonych,

-ortografii i interpunkcji (funkcjonalna znajomość zasad i reguł ortograficznych i interpunkcyjnych;

poprawna ortograficznie i interpunkcyjnie pisownia, z dopuszczeniem nielicznych błędów II stopnia)

udokumentowana bezbłędnym zapisem tekstu,

-słowotwórstwo (analiza słowotwórcza wyrazów, wyraz podzielny i niepodzielny słowotwórczo,

podstawowy i pochodny; nazwy miejscowości, nazwiska żeńskie, wyrazy o znaczeniu dosłownym i

przenośnym, archaizmy i neologizm, zapożyczenia, związki frazeologiczne i ich znaczenie, synonimy,

antonimy, homonimy).

e) lektura:

-dokładna znajomość wszystkich wskazanych przez nauczyciela lektur programowych, świadcząca o

świadomym zapoznaniu się z ich treścią,

-sprawna umiejętność samodzielnej wypowiedzi (ustnej i pisemnej) na tematy związany z treścią

lektury,

-udział w dyskusji podczas analizy i interpretacji tekstu,

-znajomość informacji o autorach lektur na podstawie podręcznika.

f) pojęcia:

-rozumienie i funkcjonalne wykorzystanie oraz umiejętności podania własnej definicji terminów i

pojęć terminów teoretycznoliterackich, językowych i kulturowych objętych programowymi treściami

nauczania oraz pojęć i terminów wprowadzanych dodatkowo przez nauczyciela

OCENA DOSTATECZNA

Ocenę dostateczną otrzymuje uczeń, którego wyniki pracy sytuują na poziomie osiągnięć

podstawowych. Uczeń taki w zakresie swych kompetencji polonistycznych spełniać mus poniższe

wymagania kryterialne:

a) słuchanie i mówienie:

-umiejętne słuchanie wypowiedzi nauczyciel i innych uczniów w rozmaitych sytuacjach

dydaktycznych (np. lekcja szkolna, lekcja biblioteczna i medialna, prelekcja) w efekcie którego uczeń

jest w stanie zrekonstruować te wypowiedzi i podjąć próbę samodzielnego wynotowania ich

najważniejszych myśli,

-wypowiadanie się zgodnie z określonym tematem w formie wypowiedzi jednozdaniowej i

kilkuzdaniowej,

-wypowiadanie się w sposób poprawny, zgodny z ogólnopolską normą wymowy,

-próba wprowadzania z własnej i cudzej wypowiedzi logicznych wniosków

-poprawnie merytorycznie ( z dopuszczalnymi błędami stylistycznymi) ustne przyswajanie opisu ,

opowiadanie, charakterystyki, streszczenia, sprawozdania,

-próba zajęcia głosu w dyskusji,

-wygłaszanie z pamięci wskazanych fragmentów literackich z próbą ich recytacyjnej interpretacji.

b) czytanie tekstów słownych i odczytywania innych tekstów kultury:

-poprawne opanowanie techniki głośnego czytania, z zachowaniem najważniejszych reguł,

-czytanie ze zrozumieniem tekstów epickich, lirycznych i dramatycznych,

-ciche czytanie tekstów umożliwiających dalszą pracę z samodzielnym wykorzystaniem poleceń i

wskazówek nauczyciela,

-umiejętność cytowania,

-znajomość podstawowych literackich środków wyrazu oraz głównych wyznaczników języka teatru,

-przemyślany odbiór treści przekazów medialnych z wykorzystaniem ukierunkowania przez

nauczyciela,

-znajomość podstaw języka reklamy i próba jej samodzielnej analizy ,

-praktyczna znajomość zasad korzystania ze słowników.

c) pisanie:

-ogólnie poprawne strukturalnie (z dopuszczalnymi nielicznymi błędami kompozycyjnymi,

stylistycznymi, językowymi) redagowanie wskazanych w programie nauczania pisemnych form

wypowiedzi,

-estetyka zapisu widoczna w akapitach.

d) nauka o języku:

Funkcjonalne wykorzystywanie wiedzy językowej w zakresie :

-fonetyki i ortofonii (podstawowa znajomość budowy i funkcji narządów mowy, podstawowa

klasyfikacja głosek polskich, ogólne rozumienie zasad upodobań i uproszczeń grup spółgłoskowych ,

poprawna artykulacja głosek)

-fleksji (znajomość podstawowych form i funkcji odmiennych i nieodmiennych części mowy)

-składni (umiejętność rozpoznania rodzajów wypowiedzeń i rodzajów zdań złożonych oraz

umiejętność nazywania części zdania pojedynczego),

-ortografii i interpunkcji (funkcjonalna znajomość zasad i reguł ortograficznych i interpunkcyjnych;

pisownia dopuszczająca błędy II stopnia i nieliczne błędy I stopnia),

-słowotwórstwo (znajomość analizy słowotwórczej wyrazu, wskazania wyrazów podzielnych i

niepodzielnych słowotwórczo, pochodnych i podstawowych).

e) lektura:

-poprawna znajomość wszystkich wskazanych przez nauczyciela lektur programowych, świadcząca o

świadomym zapoznaniu się z ich treścią,

-poprawne merytorycznie wypowiadanie się (ustne i pisemne) na tematy związany z treścią lektury,

-znajomość podstawowych informacji o autorach lektur na podstawie podręcznika.

f) pojęcia:

-funkcjonalna znajomość (poparta próbą stworzenia własnej definicji) terminów i pojęć

teoretycznoliterackich , językowych i kulturowych objętych programowymi treściami nauczania.

OCENA DOPUSZCZAJĄCA

Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, którego wyniki pracy sytuują na poziomie osiągnięć

koniecznych. Uczeń taki w zakresie swych kompetencji polonistycznych spełniać musi poniższe

wymagania kryterialne:

a) słuchanie i mówienie:

-słuchanie wypowiedzi nauczycieli i innych uczniów (w różnych sytuacjach dydaktycznych)

umożliwiających rekonstrukcję głównych tez i myśli tych wypowiedzi,

-próba sporządzenia na tej podstawie z pomocą nauczyciela elementarnej notatki własnej,

-wypowiadanie się zgodne z określonym tematem oraz głównymi normami ogólnopolskiej wymowy,

-tworzenie logicznej wypowiedzi jednozdaniowej i próba stworzenia spójnej wypowiedzi

wielozdaniowej (wspomagane przez nauczyciela). Próba dochodzenia do wniosków na podstawie

wypowiedzi własnej i innych z pomocą nauczyciela,

-zgodnie z elementarnymi zasadami konstrukcyjnymi redagowanie opisu, opowiadanie, elementów

charakterystyki, streszczenia sprawozdania - wysmagane przez nauczyciela,

-pamięciowe opanowanie wskazanych fragmentów poezji i prozy.

b) czytania tekstów słownych i odczytywania innych tekstów kultury:

-opanowanie techniki głośnego i cichego czytania na poziomie umożliwiającym zrozumienie tekstu i

jego własne zrelacjonowanie,

-głośne czytanie tekstów literackich z przestrzeganiem zasad artykulacyjnych i interpunkcyjnych ,

-ukierunkowana umiejętność odnajdywania cytatów,

-znajomość podstawowych literackich środków wyrazu oraz podstawowych środków języka teatru,

-odbiór treści przekazów medialnych umożliwiający ich zrelacjonowania (z pomocą nauczyciela),

-wspomagana przez nauczyciela analiza reklamy,

-umiejętność korzystania ze słowników pod kierunkiem nauczyciela.

c) pisanie:

-redagowanie wskazanych w programie pisemnych form wypowiedzi, potwierdzające praktyczną

znajomość głównych wyznaczników tych form (dopuszczalne błędy kompozycyjne, stylistyczne,

językowe).

-estetyka zapisu widoczna w akapitach.

d) nauka o języku:

Funkcjonalne stosowanie wiedzy językowej w zakresie:

-fonetyki i ortofonii (elementarna znajomość budowy i funkcji narządów mowy, podstawowa

klasyfikacja głosek polskich, wspomagana przez nauczyciela umiejętność określenia procesów

upodobań i uproszczeń grup spółgłoskowych),

-fleksji (rozpoznawanie przy pomocy nauczyciela podstawowych form i funkcji odmiennych i

nieodmiennych część mowy),

-składni (umiejętność rozpoznania – z pomocą nauczyciela – rodzajów wypowiedzeń i rodzajów zdań

złożonych oraz części zdania pojedynczego),

-ortografii i interpunkcji (znajomość zasad i reguł ortograficznych i interpunkcyjnych ; w pisowni

dopuszczalne błędy I i II stopnia – umiejętność analizy i poprawy tych błędów z pomocą nauczyciela).

-słowotwórstwo (znajomość analizy słowotwórczej wyrazu, rozpoznawanie wyrazów podstawowych i

pochodnych)

e) lektura:

-ogólna znajomość problematyki wszystkich wskazanych przez nauczyciela lektur programowych,

świadcząca o przynajmniej częściowym zapoznaniu się z ich tekstem,

-poprawne merytorycznie wypowiadanie się (ustne – z pomocą nauczyciela –oraz pisemne) na

najważniejsze tematy związane z analizą i interpretacją omawianej lektury,

-elementarna wiedza o autorach lektur.

f) pojęcia:

-funkcjonalna znajomość najważniejszych terminów i pojęć teoretycznoliterackich , językowych i

kulturowych objętych programem nauczania.

OCENA NIEDOSTATECZNA

Ocenę niedostateczną otrzymuje uczeń, którego wyniki w pracy nie sytuują na poziomie osiągnięć

koniecznych , który nie spełnia wymagań kryterialnych na ocenę dopuszczającą.

Uczeń taki nie jest w stanie wykonać z pomocą nauczyciela zadań o niewielkim stopniu trudności, a

posiadane braki w wiadomościach i umiejętnościach uniemożliwiają mu edukację na wyższym

poziomie.